SAĞLIKLI GIDA ARZI İÇİN LABORATUVARLARIMIZIN ÖNEMİ VE SAMSUN İL KONTROL LABORATUVAR MÜDÜRLÜĞÜ

Osman AYDIN
Gıda Yük. Müh.
Müdür

Dünyadaki ekonomik, sosyal ve teknik alanlarda yaşayan çok hızlı değişme ve gelişmenin beraberinde getirdiği en önemli problem, yeterli, dengeli ve sağlıklı gıdalarla beslenme ve bununla bağlantılı yeterli ve nitelikli gıdaların üretimidir. Sağlıklı bir hayatın devamı için gıda üretimimiz, toplumumuzun ihtiyaçlarına yeterli miktar ve kalitede olmalıdır.

Toplumların hayat standartlarının yükselmesinde gıda sanayileri önemli bir rol üstlenirlerken; sürekli değişen tüketici eğilimleri, sıkı rekabet şartları, teknolojik gelişmeler, bu sanayi kolunum sürekli kontrol altında tutulmasını gerekli kılmaktadır.

Üretilen gıda ve yem hammaddelerinin işlenmesi, değerlendirilmesi ve tüketime sunulmasının her aşamada kalite kontrolünün yapılmasını, dünyada olduğu gibi Ülkemizde de gerekli kılmakta olup konunun giderek artan önemi nedeniyle dünyada kabul görmüş yeni yaklaşımlar uygulanarak olumlu ve hızlı gelişmeler kaydedilmiştir. Sonuçta ise dış ülkelere işlenmiş ve kaliteli gıda ve yem ürünleri ihraç eder hale gelmiş bulunmaktayız.

Gıda ve yem maddeleri, canlıların beslenmesi için gerekli enerji kaynağını sağlaması nedeniyle yediğimiz gıdaların insan sağlığı ve hayvan sağlığı için riskli olan mikrobiyal bulaşmalar, pestisidler, hormonlar, ağır metallar, kimyasal bulaşmalar, radyasyon, toksinler, antioksidan maddeler, suni tatlandırıcı ve katkı maddeleri gibi sağlığı tehdit eden her türlü zararlı maddelerden arındırılması noktasından hareketle, gıda ve yem maddelerinin etkin denetim ve kontrolünün yapılarak insan ve hayvan sağlığını tehdit eden unsurların ortadan kaldırılması gerekmektedir.

Halkımıza gıda kodeksine uygun kaliteli ve güvenilir ürünlerin sunulması yanında, bu ürünlerimizi ihraç edeceğimiz ülkelerin mevzuatlarına uygun kaliteli ürünler olarak sunmak, gıda sanayinin temel amacı olmalıdır. Yılın her gününü gıda tüketerek geçirmek mecburiyetinde olan insanlar, soframıza getirilen her gıdanın laboratuarlarda analiz yaptırdıktan sonra güvenilir olarak tüketme hakkına sahiptir. Diğer bir ifade ile, elimizi uzattığımız her gıdanın da güvenilir olmasını beklemek hepimizin en doğal hakkıdır. İşte bu hakkın, gıda tüketen herkese ulaşabilmesi ise ancak gıda kontrol hizmetleri zincirinin sağlam olmasına bağlıdır.

Gıda kontrol hizmetlerinin stratejik sonuçları;
- Gıda güvenliğinin sağlanması (tarladan sofraya)
- Tüketici sağlığı (sağlıklı toplum)
- Ticaretin gelişmesi
- Ülke itibarı
- Sektörel işbirliği

Bakanlığımıza bağlı İl Kontrol laboratuarlarımızın temel amacı, insan sağlığını doğrudan ilgilendiren kontrol hizmetlerini günümüz şartlarına uygun metotlarla etkin bir şekilde yaparak , insanlarımızın sağlıklı beslenmesine ve ülke ekonomisine büyük katkılar sağlamaktır.

Bakanlığımız gıda kontrol hizmetleri zincirinin önemli bir halkasını oluşturan Samsun İl Kontrol Laboratuar Müdürlüğümüz 1983 yılında bölgesindeki 11 ilin her türlü tohumların laboratuar analizlerini yapmak üzere Tohumluk Kontrol ve Sertifikasyon laboratuarı olarak kurulmuş olup; 1986 yılından itibaren Samsun Tarım İl Müdürlüğüne bağlı İl Kontrol Laboratuar Müdürlüğü olarak yeniden düzenlenmiş; daha sonra 1995 yılında ise bugünkü konumu olan Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Koruma ve Kontrol Genel Müdürlüğüne doğrudan bağlı bir Müdürlük haline dönüştürülmüştür.

Misyonumuz:

-Tüketicilere kaliteli ve güvenli gıda sağlamak, tüketicinin yaşam kalitesini yükseltmek, bu durumu sürdürülebilir kılmak,
-İç ve dış pazarda ülke itibarını korumak ve Türkiye’ye güvenli gıda tedarikçisi pozisyonu sağlamak,
-Mevzuat ve kontrol uygulamalarımızı dinamik, kendini yenileyebilir ve uyumlu halde tutmak.

Vizyonumuz:

-Gıda güvenliği ve kontrolü konusunda, eğitimli ve uzman personel ile geçerli metot ve cihazlar kullanılarak doğru ve güvenilir olarak uluslar arası entegrasyonlara uyumlu olmak.

Bakanlığımız ve Avrupa Birliği’nin işbirliği ile yürütülen ve finansman anlaşması imzalanan “Gıda Denetim Hizmetlerinin Geliştirilmesi Projesi” kapsamında Samsun İl Kontrol laboratuarı , alet-ekipman ve cihaz yönünden güçlendirilerek , laboratuar elemanlarının yurt içi ve yurt dışı eğitimleri gerçekleştirilmiştir.

Böylece laboratuarımız bölgemize ve Ülkemize daha güçlü bir şekilde hizmet verecek hale getirilerek yıllardır sürdürdüğü laboratuar hizmetlerini deneyimli ve eğitimli personel ile kalibrasyon ve performans testlerinin yapıldığı güvenilir cihazlar ile ve uluslararası geçerliliği olan validasyon çalışmaları yapılmış metotlarla hizmet vermektedir.

Samsun İl Kontrol Laboratuar Müdürlüğü olarak her alanda yaşanmakta olan değişimin ve gelişimin dışında kalmamak ve bu alanda oluşturacağımız başarılı örnekle Kamu için değişimin ve gelişimin odak noktası olmak istedik. Bu amaçla Kalite Güvence Sisteminin kurulması ve Toplam Kalite Yönetimi Felsefesini esas alan İş Mükemmelliği Modeli doğrultusunda tüm çalışmalarımızı gözden geçirmeyi amaçladık. Hizmette kaliteyi yükseltebilmenin ve sürekli gelişimin ancak bu sistem dahilinde gerçekleşebileceğinin bilincinde olan Müdürlüğümüz bu amaçla Türk Akreditasyon Kurumu (TÜRKAK) tarafından 29.11.2005 tarihinde TS-EN-ISO 17025 STANDARDI’ na göre akredite olmuştur.

Kalite güvence sistemi ve akreditasyonun gereği olarak son 6 yıldır ulusal ve uluslar arası yeterlilik test ve deney programlarına katılarak almış olduğumuz iyi sonuçların haklı gururunu yaşamaktayız.
Her ülke; sahip olduğu uygunluk değerlendirmesi altyapısı (laboratuarlar) tarafından ortaya konulan belge ve raporların saygınlığı ve güvenilirliği sayesinde küresel rekabette avantajlı olacağının bilinci ile laboratuar hizmetlerinin ulusal akreditasyon sistemi içinde değerlendirme altına alınmasını teşvik etmektedir. Diğer taraftan; akredite edilmemiş laboratuar işlemlerinin sonucunda hazırlanan belge ve raporlarla piyasaya giren ithal ürünlere karşı, kalite ve emniyet yönünden sorgulayıcı düzenlemeler geliştirilmekte, risk düzeyi yüksek ürünlerin ise piyasaya girişini engellemektedirler. Bu yaklaşım; Dünya Ticaret Örgütünün kurallarına aykırı olarak nitelendirilmemektedir, tam aksine güvenilirliği akreditasyon işlemi ile kanıtlanmamış laboratuar çalışmalarına, karşı bir anlayış geliştirilmektedir.

Hizmet konusu itibariyle ekmekten suya; deniz ürünlerinden hayvansal ürünlere; yiyeceklerden içeceklere; hayvan yemlerinden her türlü atıklara kadar geniş bir yelpazede fiziksel, kimyasal, mikrobiyolojik, katkı kalıntı ve her türlü risk analizlerinin yapıldığı bir kurum olan Müdürlüğümüzün, Ülkemiz gıda sektöründe önemli bir role sahip olduğu ortadadır. Bunlara ilaveten tohumluk ve sertifikasyonda ise Ülkemizdeki 5 laboratuvardan biri olma özelliğine sahiptir.

YAPILMASI GEREKENLER:
Mevzuatın güncellenmesi
Gıda zincirinde etkin tescil ve kontrol hizmetleri
Ülke çapında homojen uygulamalar
Risk analizleri sistemi
İzlenebilirlik
Etkin ve verimli kaynak kullanımı
Doğru personel politikaları
Gıda Hizmetlerinde Yeniden Yapılanma !…